Zasady pisowni „rz” i „ż”

„Rz” piszemy:

 

1. Gdy wymienia się na r,

np.:

komputerze

komputer

rowerze

rower

 

2. Gdy się nie wymienia,

 

np.: rzadki, rzut, jarzębina

 

3. W zakończeniach wyrazów:

 

- erz, np. rycerz, harcerz

- arz, np. pisarz, stolarz

- mierz, np. ciśnieniomerz

- mistrz, np. zegarmistrz

 

4. Po spółgłoskach: p, b, d ,t, g, k, j, ch, w:

 

przypadek, przysmak                     spojrzeć, ujrzeć

brzeg, brzoza                                  chrzan, chrząszcz

drzazga, drzewo                             wrzątek, wrzawa

trzewik, trzymać

grzyb, grzebać

krzew, krzywda

 

 

Wyjątki, tu nie piszemy „rz”:

 

1. pszczoła, pszenica, kształt, Pszczyna, gżegżółka, bukszpan, kszyk (ptak)

2. Stopień wyższy i najwyższy przymiotnika, np. lepszy, najlepszy, ładniejszy, najładniejszy, przystojniejszy

 

 

 

„Ż” piszemy:

 

1. Gdy wymienia się na g, dz, h, z, ź, s,

np.:

 

ważny                                                    przerażenie

waga                                                       przerazić

 

wstążka                                                  wyrażenie

wstęga                                                    wyrazić

 

bliżej                                                      drużyna

blisko                                                     druh

 

pieniężny                                               watażka

pieniądz                                                 wataha

 

 

 

2. Gdy się nie wymienia,

 

np.: pożytek, różnica, księżniczka, żarówka

 

3. W rzeczownikach r. m. zapożyczonych z j. obcego zakończonych na -aż, -eż,

 

np.: pejzaż, kolaż, kolportaż, witraż, garaż, reportaż, masaż, łupież, papież

 

4. W rzeczownikach r. ż. zakończonych na -aż, -eż,

 

np.: kradzież, młodzież.

 

5. Po l, ł ,r, n,

 

np.: lżej, małże, małżonek, rżenie, oranżada